"EZ DUGU ASMORIK GIPUZKOAN NATURA 2000 SAREA GARATZEKO"

Arantza Ariztimuño (PNV)

Gipuzkoako Foru Aldundiko Mendi Zuzendaria

Gipuzkoako natura kontserbatzeko ardura duen pertsona (Donostian, 2015eko azaroan)



2018/10/17

Euskal baso-estrategiari bidea egiten



Erakundeen arteko koordinazioaren arrakasta itzela bailitzan, Aldundiek eta Eusko Jaurlaritzak Konifero-basoak berreskuratzeko euskal estrategia saldu berri digute, jakingo ez bagenu bezala Euskadin ditugun koniferoen baso bakarrak Araba mendebaldeko pinu gorrien pinudiak eta Dueñasko pinudi txikia direla, Aleppo espeziekoa azken hori.

Nahastea agudo argitzen da, plana bera euskal erakundeek sektorearen ordezkariekin batera osatzen duten aholkulari taldeak egindako lanaren emaitza dela azaltzen digutenean. Bistan denez, Euskadin zuhaitz-landaketek estaltzen duten lurraldearen laurdena baino gehiagori inposatu nahi dien etorkizunean interesaturik egon litekeen beste 'sektorerik' ez dute ezagutzen. Eta gero bota, bai, gardentasuna eta gizarte-partaidetza moduko hitz potoloak, aho bete.

Landaketa horiek biodibertsitatearen onura dakartela adieraztearen pareko faltsukeria edo sektore honek bere baitan 20.000 lanpostu dituela ala euskal BPG-aren % 1,5 hartzen duela lotsa barik esatea. Batez ere, azken 10 urteetan saldutako egurraren urteko batez besteko balioa 40 milioi €-ra ere iristen ez denean, Euskal Autonomia Erkidegoko estatistikek diotenez. Estatistika horiek bihurritzearren zerrategiak, papertegiak, altzairu fabrikak edo beste lantegi batzuk sektorean sartzea iruzur egitea da. Kanpoko erkidegoetatik Hernaniko paper-fabrikara egurra ekartzera egunero etortzen diren kamioi-ilara luzeak inork ikusiko ez balitu bezala.

Baina oraingo honetan, gaixotutako pinu-sailak oxido kuprosoarekin fumigatzeko baimen bereziak tramitatzen ari direla jakin izanak kezkatzen gaitu batez ere gure herriak benetan inporta digunok. Sustantziaren berezko arriskuaz gain, abiadura horiekin airez zabaltzen den produktua nora joango den ezin denez kontrolatu, Europako Batasunean airetiko tratamendu fitosanitarioak debekatuta daude, oso kasu berezietan izan ezik. Gainera, oxido kuprosoa arnastuz gero toxikoa da eta azala edo bronkioei narritagarria zaie ukituz gero. Hori gutxi ez, eta uretako faunarentzat arras toxikoa izateagatik, administrazioak berak tratamendu hauetan ibai eta erreken inguruan 50 m-ko segurtasun zerrenda errespetatzea exijitzen du. 

Azalduko al digute gure ordezkariek nola pentsatu duten ziurtatzea gure ibaiak edo edaten dugun ura ez direla pozoituko gure mendietako 124.000 Ha fumigatzen badira? Aire hori arnastean edo substantziak ukituko bagintu pozoitu ez gaitezen, fumigatzen diren lekuetan egotea edo inguru horietan ibiltzea debekatu egingo al digute? Gure mendien etorkizunari buruzko eztabaidaz gain, gizartea halako arriskuan jarrarazteak merezi ote duen benetan pentsatu behar al dute behingoz?

Por una estrategia forestal vasca



Como gran éxito de coordinación institucional entre las Diputaciones y el Gobierno Vasco nos acaban de anunciar la “Estrategia vasca para la recuperación de bosques de coníferas”, como si todavía no supiéramos que los únicos bosques de coníferas que tenemos en Euskadi son los pinares alaveses de silvestre y el pinar de Dueñas, éste de pino carrasco.

Este equívoco se explica cuando nos dicen que es fruto del trabajo desarrollado por las instituciones vascas con un grupo asesor en el que cuentan con representantes del sector. Por lo que se ve no conocen ningún 'sector' más que pudiera estar interesado en el porvenir que quieren imponer a más de la cuarta parte del territorio que ocupan las plantaciones forestales en Euskadi. Y luego van presumiendo de transparencia y de fomentar la participación ciudadana.

Parecido al descaro de sostener que estas plantaciones favorecen la biodiversidad y que nos cuenten que hoy 20.000 puestos de trabajo dependen del sector o que representa el 1,5% del PIB vasco, cuando la venta anual de madera que producen en toda la Comunidad Autónoma no llega a los 40 millones de € de media en los últimos 10 años. Incluir sierras, papeleras, fábricas de muebles y otras industrias para hinchar las estadísticas es hacer trampa. O es que nadie ve la fila de camiones cargados de madera de otras Comunidades que a diario van a descargar a la papelera de Hernani?

Pero lo que más inquieta esta vez a los que sí nos importa nuestro país es la pretensión de fumigar los pinares con óxido cuproso. Salvo en casos especiales, los tratamientos aéreos de fitosanitarios están prohibidos en la Unión Europea debido a su peligrosidad e imposibilidad de controlar lo que se esparce por el aire a esas velocidades. Además, la respiración del óxido cuproso es tóxica y su contacto, irritante para la piel y los bronquios. Es también altamente tóxico para la fauna acuática, por lo que la propia administración exige respetar en los tratamientos una banda de seguridad de 50 m en ríos y arroyos.

¿Nos explicarán nuestros representantes cómo nos van a asegurar que la fumigación de 124.000 Ha de nuestros montes no va a envenenar nuestros ríos o el agua que bebemos? ¿Prohibirán el acceso a las zonas de fumigación para evitar que nos envenenemos por contacto o al respirar ese aire? ¿Aparte de otras polémicas sobre el futuro de nuestros montes, de verdad se han parado a pensar si merece la pena hacernos correr estos riesgos?

2018/10/09

Pinua eta Gipuzkoako Aldundiaren baso-politika

*|MC:SUBJECT|*
IRITZI-ARTIKULUA

2018-10-09
Ikusi nabigatzailean

Gipuzkoako (eta oro har Euskal Herriko eremu atlantiarreko) pinudiek bizi duten hondamendia dela eta, baso-kudeaketaren gaiak gaurkotasuna hartu du. Tentuz irakurtzekoak dira administrazioen eta ikerketa zentroen azalpenak, baina bereziki, Baskegur Euskadiko Egurraren Elkartearen jarduna da idatzi honen bidez eztabaidatu nahi duguna. Egurgintzaren sektoreko profesionalek Pinus radiata espezieak bizi duen baso-osasun egoerari irtenbidea ematea eskatzen dute, behar duen legez, baina horretarako erabiltzen dituzten argudioak ez dira onargarriak gure ustetan.

Lehenik eta behin, pinuaren aldeko defentsa egiten dute azken mendeetan soildutako mendiak birpopulatzeko balio izan duelako. Abiapuntua eztabaidagarria bada ere, gaur daukaguna ikusita ezin da ukatu kudeaketa-eredu txarra izan dela hori. Hasteko, esan behar da birpopulazio horrek ez duela basoen leheneratzearen alde mesederik egin. Kontrara, matarrasen, pisten neurrigabeko irekieraren, airez zabaldutako kutsadura kimikoaren, eta bestelako teknika agresiboen bidez, bistakoa da nonahi eragindako kaltea, behar bezalako segimendurik eta kontrolik egin ez bada ere. Europan aspaldi baztertutako teknikak baliatu dira gurea bezalako orografia konplexuan. Administrazioari dagokio lege eta araudi bidez horrelako erasoak ekiditea, eta gutxien gutxienez malda handiko eremuetan horrelako teknikak debekatzea. Aldundian aurreko legealdian bideratu zen kontu hau, baina PNV-EAJk gobernua hartzearekin bat, bertan behera gelditu dira aldaketa haiek.

Bestalde, Baskegurrek bi proposamen egiten ditu egoerari buelta emateko: onddo-izurrite hauei aurre egiteko omen dauden tratamenduak baliatu eta klima aldaketak gure basoetan duen eragina ikertuz, espezie alternatiboak aztertzea. Baso-bioekonomiaz, ekonomia zirkularraz eta iraunkortasunaz ari zaizkigu, baina horretara bideratutako proposamen bakar bat ere zehaztu gabe. Hori bai, inolako lotsarik gabe honetan guztian enpresek, administrazioak eta gizarteak parte hartu behar dutela esaten dute, natur kontserbazioaren aldeko gizarte eragileen parte-hartzearen kontra historikoki hain oldarkor aritu ondoren. Gizartearen parte-hartze ezaren ardura, hala ere, ez da Baskegurrena, Aldundiarena baizik. Aurreko legealdian Bioaniztasunaren mahaia sortzea lortu genuen guk, Naturkonek, baina bilera bat bera deitzeko ez ziren gai izan, eta noski EAJk parte-hartzeko tresna hura baztertu egin du.

Baskegurrek ez du gaur eguneko baso-politika kuestionatzen. Ez du iraunkortasunera bideratutako kudeaketa-eredurik lehenesten, besteak beste horrek ingurumen kalteak onartzea suposatuko lukeelako eta ez dago horrelakorik euren diskurtsoan. Oso bestela, nahasmena eta ezezagutza areagotzeko diskurtsoa baliatzen dute. Etengabe basoak eta basoen berreskurapena aipatzen dute monokultiboen zuhaitz landaketez ari direnean. Euskadin hostozabalen eta koniferoen artean oreka mantentzen dugula esatea intentzio txarrarekin esandako gezurra da. Ondo baino hobeto dakite Arabako hostozabalek orekatzen dutela Gipuzkoa eta Bizkaiako koniferoen landaketen hegemonia. Non dago oreka Deba bailaran? Urola garaian? Oria garaian? Oreka balego, eztabaida hau ez legoke plaza publikoan. Oso ondo bereizten dituzte basoak eta landaketak, baina diskurtsoaren nahasmen hori baliatzen dute euren jardunaren ingurumen eraginak ezkutatzeko. Ez da zilegi .

Zilegi ez den bezala baso-kudeaketak suteak saihesten dituela esaten dutenek pinudiak eukaliptoengatik ordezkatzearen alde egitea, edota klima aldaketaren eraginez ari direnak lurzoruaren galera edota higadura aintzat ez hartzea. Politikoki zuzena den diskurtsoa baliatzen dute Aldundiaren eskumenekoak diren baso-politikak monokultiboetan oinarritutako kudeaketa-eredu intentsiboak lehenetsi dezan, beti ere sektorearen kontrolpean, interesdun bakarrak balira bezala.

Ez baitute entzun nahi egungo natur-baliabideen hankazgoratzea gizarte osoaren kaltetan doala eta basogintzaren oreka aurkitzeko orain arteko baso-politika errotik aldatu behar dela. Naturkonek oso argi esan du gizarteak “lur-jabeen eta sektoreko balio-kateko gainerako kideen ekarpenak aintzatetsi behar dituela”, baina horrek eztabaida publikoa eskatzen du; besteak beste, lurjabeek basoen berreskurapenerako egin beharreko ahaleginak denon mesederako direlako eta ezin duelako zertan interesdun horien kaltetan izan.

Krisialdi hau hondamendi hutsean gera ez dadin, okerrak zuzentzen hasteko parada bailitzan hartu beharko genuke. Horregatik eskatzen diogu Gipuzkoako Aldundiari aldatzeko behingoz bere jarduna. Naturkon-ek aurkeztu zuen aldaketarako proposamena eta sortuta daude horretarako baliagarri izan daitezkeen tresnak. Aldundiaren borondatea baino ez da falta.
Gipuzkoako 16 erakunde naturalista eta kontserbazionistak sortutako kolektiboa da Naturkon, eta natura eta ingurumena kontserbatzearen alde jokatzea eta erakundeei hala jokaaraztea du helburua. Horreterako bere kezkak helarazten dizkie botere publikoei, lege-aldaketak proposatzen dizkie, ingurumenaren eta lurraldearen alde indarrean dauden lege-arauak bete ditzatela exijitzen die eta haien aurrean salatzen ditu arlo honetan etenik gabe egiten diren gehiegikeriak.

Harremanetarako:
http://naturkon.blogspot.com.es
Copyright © *|CURRENT_YEAR|* *|LIST:COMPANY|*, All rights reserved.
*|IFNOT:ARCHIVE_PAGE|* *|LIST:DESCRIPTION|*

Our mailing address is:
*|HTML:LIST_ADDRESS_HTML|* *|END:IF|*

Want to change how you receive these emails?
You can update your preferences or unsubscribe from this list

*|IF:REWARDS|* *|HTML:REWARDS|* *|END:IF|*